شمس الدين محمد بن محمود الشهرزوري ( مترجم : تبريزى )

206

نزهة الأرواح وروضة الأفراح ( تاريخ الحكماء قبل ظهور الإسلام وبعده ) ( فارسى )

15 - ثاوفرسطس [ 285 - 370 پ م ] 15 ، 1 - شاگرد ارسطاطاليس بود و خليفهء او بود ، بعد از وفات ارسطو بر كرسى او مىنشست ، و افادهء علوم مىنمود . و درين باب اوديموس و اسخولوس ممد و معاون او بودند . و تصانيف بسيار دارد ، و شرح‌ها بر كتب ارسطو نوشته است . و آنچه دلالت مىكند بر فضيلت او و قوت او در علوم سخن اوست كه گفته است : موجودات عالم الهى حركت نمىكنند « 1 » . اين سخن با قلت لفظ بسيار معنى است و بسيار فايده است . 15 ، 2 - و گفت : نفس قدرت دارد بر طيران ، و در آمدن بر همهء آنچه مىخواهد به بال حقيقى كه دارد ، و نظر مىكند و مىبيند هر چه را مىخواهد « 2 » . 15 ، 3 - و گفت : هرگاه نفس ثقلى كه از رهگذر فكر اين عالم دارد كه او را مانعست از توجه و حركت به سوى چيزهاى فاضل خوب « 3 » از خود دور كند ، مباشر حكمت مىشود به اندك مشقتى و آسانتر سعى ، و مىگردد همچو چراغى كه به خود روشن است ، و روشن مىسازد غير خود را ، آنچه « 4 » اگر جاهل ملازم او شود و خدمت او گزيند عالم مىشود ، و فقير هرگاه تابع و پيرو او گردد غنى مىگردد .

--> ( 1 ) - د : نمىكند . ( 2 ) - اساس : هر چه مىخواهد . ( 3 ) - اساس : خواب . ( 4 ) - د : چنانچه .